ଓଡ଼ିଶାର ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପରିବାର ପାଇଁ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ବଡ଼ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ମୃତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟ ପରିବାର ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି ଦେବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଅଧିକ ସରଳ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିଛନ୍ତି। ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନରେ ପୁରୁଣା 100 ପଏଣ୍ଟ ମୂଲ୍ୟାୟନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ହଟାଇବା ସହ Group-D ପଦବୀ ସମ୍ପର୍କିତ କିଛି କଟକଣାକୁ ମଧ୍ୟ କୋହଳ କରାଯାଇଛି।
ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତିରେ 100 ପଏଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ହଟିଲା
ପୂର୍ବରୁ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ମାମଲାରେ ପରିବାରର ଆର୍ଥିକ ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପଏଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମାଧ୍ୟମରେ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରାଯାଉଥିଲା। 2020ର ନିୟମରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟାୟନ ପାଇଁ Form-D ଭଳି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିଲା।
ନୂଆ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏହି 100 ପଏଣ୍ଟ ମୂଲ୍ୟାୟନ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ହଟାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ଫଳରେ କେବଳ ପଏଣ୍ଟ ଆଧାରରେ ପରିବାରର ଅସହାୟତା ମାପିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିବ।
Group-D ପଦବୀର 50% ସୀମା ହଟିଲା
ନୂଆ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଅନ୍ୟତମ ମୁଖ୍ୟ ଦିଗ ହେଉଛି base-level Group-D ପଦବୀ ସମ୍ପର୍କିତ 50 ପ୍ରତିଶତ ସୀମା। ଏହି ceiling ହଟାଯିବା ଫଳରେ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ମାମଲାରେ ପଦବୀ ଉପଲବ୍ଧତା ସମ୍ପର୍କିତ ପୁରୁଣା କଟକଣା କମିବାର ଆଶା ରହିଛି।
ତେବେ ଏହାର ଅର୍ଥ ଏନୁହେଁ ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କୁ ସିଧାସଳଖ ଚାକିରି ମିଳିବ। ଯୋଗ୍ୟତା, ପ୍ରଚଳିତ ସରକାରୀ ନିୟମ ଏବଂ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
50 ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସର spouse ଥିଲେ କ’ଣ ହେବ?
ନୂଆ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ମୃତ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ spouse ଙ୍କ ବୟସ ଓ ନିଯୁକ୍ତି ନେବାର ସ୍ଥିତିକୁ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରାଯାଇଛି। ଯଦି spouse ଙ୍କ ବୟସ 50 ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ, ସେ ନିଯୁକ୍ତି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ନୁହଁନ୍ତି କିମ୍ବା Medical Board ଦ୍ୱାରା ଚାକିରି ପାଇଁ medically unfit ଘୋଷିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ତେବେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପରିବାରର ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଯୋଗ୍ୟ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ବିଚାର କରାଯାଇପାରିବ।
ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଶେଷକରି ସେହି ପରିବାରଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ ହେବ ଯେଉଁଠାରେ spouse ଙ୍କ ବୟସ ଅଧିକ କିମ୍ବା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟଗତ କାରଣରୁ ସେ ଚାକିରି କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ନୁହଁନ୍ତି।
ପୁରୁଣା pending case ଗୁଡ଼ିକର କ’ଣ ହେବ?
ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତିରେ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିବା ପରିବାର ପାଇଁ pending case ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରସଙ୍ଗ। ନୂଆ framework ଅନୁଯାୟୀ ପୁରୁଣା pending ମାମଲାଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି।
ବିଶେଷକରି କେବଳ ପୁରୁଣା 100-point evaluation system ଆଧାରରେ ଯେଉଁ ମାମଲାଗୁଡ଼ିକ reject ହୋଇଥିଲା, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ନୂଆ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ ପୁନଃବିଚାର କରାଯିବାର ସୁଯୋଗ ରହିଛି।
ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନରେ କାହାକୁ ଅଧିକ ଲାଭ ହୋଇପାରେ?
ଏହି ନିୟମ ପରିବର୍ତ୍ତନରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ସେହି ପରିବାରମାନେ ଉପକୃତ ହୋଇପାରନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ମୃତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଆଶ୍ରିତ ଭାବେ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଆବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ପୁରୁଣା ପଏଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯୋଗୁଁ ଯେଉଁ ଆବେଦନ ଅସୁବିଧାରେ ପଡ଼ିଥିଲା, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଶା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ତଥାପି ପ୍ରତ୍ୟେକ ମାମଲାରେ ଯୋଗ୍ୟତା, ଆବଶ୍ୟକ ଦଲିଲ, ପରିବାରର ସ୍ଥିତି ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଭାଗର ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହେବ।
ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଜରୁରୀ ସୂଚନା
ଯେଉଁମାନେ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ପୂର୍ବରୁ ଆବେଦନ କରିଛନ୍ତି କିମ୍ବା ନୂଆ ଭାବରେ ଆବେଦନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଭାଗ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରି ନିଜ ମାମଲାର ବର୍ତ୍ତମାନ ସ୍ଥିତି ଜାଣିବା ଉଚିତ। ଆବେଦନ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ନୂଆ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଯୋଗ୍ୟତା ଓ ଆବଶ୍ୟକ ଦଲିଲ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ମଧ୍ୟ ଜରୁରୀ।
ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ Service Manual ରେ Rehabilitation Assistance ପାଇଁ ଅଲଗା ବିଭାଗ ରହିଛି, ତେଣୁ ଆଧିକାରିକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁସରଣ କରିବା ସବୁଠାରୁ ସୁରକ୍ଷିତ ପଦକ୍ଷେପ।
ସାରକଥା
ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ମୃତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟ ଆଶ୍ରିତ ପରିବାର ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। 100-point evaluation system ହଟାଯିବା, Group-D ପଦବୀର 50% ceiling ହଟାଯିବା, କିଛି ପରିସ୍ଥିତିରେ spouse ବଦଳରେ ଅନ୍ୟ eligible family member କୁ ବିଚାର କରିବା ଏବଂ ପୁରୁଣା କିଛି rejected/pending case ପୁନଃବିଚାରର ସୁଯୋଗ—ଏସବୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଅଧିକ ସହଜ କରିବା ଦିଗରେ ପଦକ୍ଷେପ।
ଟିପ୍ପଣୀ: ଅନୁକମ୍ପା ନିଯୁକ୍ତି ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଚାକିରି ନୁହେଁ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ମାମଲା ସମ୍ପୃକ୍ତ ସରକାରୀ ନିୟମ ଓ ଯୋଗ୍ୟତା ଅନୁଯାୟୀ ବିଚାର କରାଯିବ। ନୂଆ ଆବେଦନ କିମ୍ବା ପୁରୁଣା case ନେଇ ପଦକ୍ଷେପ ନେବା ପୂର୍ବରୁ ସରକାରୀ notification ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ।